Remis w rekrutacji do liceum 2027 — kto dostaje miejsce?

Remis w rekrutacji do liceum zdarza się częściej, niż myślisz — przy popularnych szkołach dziesiątki kandydatów mogą mieć identyczną liczbę punktów. Prawo oświatowe przewiduje na tę sytuację trzystopniowy mechanizm, który rozstrzyga, kto ostatecznie zajmie wolne miejsce.

Co się dzieje przy identycznej liczbie punktów

Komisja rekrutacyjna nie losuje i nie decyduje uznaniowo. Ustawa z dnia 14 grudnia 2016 r. — Prawo oświatowe (t.j. Dz.U. 2026 poz. 820) ściśle określa kolejność działania: gdy I etap nie rozstrzyga, komisja stosuje II etap, a jeśli i on nie wystarczy — III etap z katalogiem siedmiu kryteriów. Dopiero po przejściu przez cały ten schemat komisja wie, który kandydat ma pierwszeństwo.

Dla rodzica oznacza to jedno: wynik punktowy to nie koniec historii. Warto znać mechanizm i wiedzieć, jakie dokumenty mogą zadecydować o przyjęciu dziecka — zasady opisane niżej obowiązują także w rekrutacji 2027/2028.

Trzy etapy postępowania rekrutacyjnego

Postępowanie rekrutacyjne do publicznego liceum ogólnokształcącego przebiega według następującego schematu:

Dokładne zasady przeliczania punktów w I etapie opisuje artykuł Jak liczyć punkty do liceum i technikum. Tu skupiamy się na tym, co dzieje się, gdy punkty są równe.

Kryteria różnicujące (ustawowe) — lista

II etap: opinia zdrowotna

Na II etapie komisja sprawdza jeden warunek: czy kandydat posiada opinię publicznej poradni psychologiczno-pedagogicznej (w tym specjalistycznej), która stwierdza problemy zdrowotne ograniczające możliwości wyboru kierunku kształcenia ze względu na stan zdrowia.

Chodzi o sytuacje, gdy uczeń ze względów medycznych nie może aplikować do dowolnej szkoły — np. alergia zawodowa wyklucza niektóre profile, a konkretne liceum z odpowiednim profilem jest jedyną realną opcją. Komisja nie ma tu uznaniowości — opinia musi być wydana przez publiczną poradnię i musi odnosić się do konkretnych ograniczeń zdrowotnych.

III etap: siedem kryteriów ustawowych

Jeśli II etap nie rozstrzyga remisu, wchodzą w grę kryteria z art. 131 ust. 2 Prawa oświatowego, stosowane do kandydatów niepełnoletnich:

1. Wielodzietność rodziny kandydata — rodzina wychowująca troje lub więcej dzieci
2. Niepełnosprawność kandydata — orzeczenie o niepełnosprawności wydane przez właściwy zespół
3. Niepełnosprawność jednego z rodziców kandydata
4. Niepełnosprawność obojga rodziców kandydata
5. Niepełnosprawność rodzeństwa kandydata
6. Samotne wychowywanie kandydata w rodzinie
7. Objęcie kandydata pieczą zastępczą

Kluczowa zasada, której wielu rodziców nie zna: wszystkie siedem kryteriów ma jednakową wartość (art. 131 ust. 3) — żadne nie jest „ważniejsze” od pozostałych. To jednak nie znaczy, że się nie sumują: każde kryterium waży dokładnie tyle samo (np. 1 punkt), więc kandydat spełniający 3 kryteria ma przewagę nad tym, który spełnia 1. Liczy się więc suma spełnionych kryteriów, a „jednakowa wartość” oznacza tylko, że punkt za wielodzietność waży tyle samo co punkt za pieczę zastępczą.

Jeśli po III etapie kandydaci nadal mają identyczną liczbę spełnionych kryteriów, ustawa nie przewiduje już żadnego mechanizmu rozstrzygającego. Art. 134 ust. 4 odsyła wyłącznie do art. 131 ust. 2 i 3 — kaskada remisów kończy się na III etapie, a dla liceów ustawodawca nie zapisał „etapu IV” (inaczej niż np. dla szkół policealnych, gdzie art. 136 ust. 5 wprost wskazuje kolejność zgłoszeń jako kryterium drugiego etapu). W tej sytuacji komisje sięgają po rozwiązania bez podstawy prawnej — przyjęcie wszystkich remisujących kandydatów (zwiększenie oddziału o jedno miejsce), kolejność złożenia wniosku albo losowanie. Warto dopytać konkretną komisję, którą procedurę stosuje.

Przykład: 5 kandydatów, 162,35 pkt — kto wygrywa

Przyjmijmy, że do popularnego liceum na jedno ostatnie wolne miejsce aplikuje pięciu kandydatów z identycznym wynikiem 162,35 pkt. Komisja stosuje kolejne etapy:

I etap: Wszyscy mają 162,35 pkt — remis nierozstrzygnięty.

II etap (opinia zdrowotna):

• Kandydatka A: posiada opinię PPP o problemach zdrowotnych → przechodzi na czoło
• Kandydaci B, C, D, E: brak opinii → pozostają w remisie

Jeśli wolne miejsce jest tylko jedno — kandydatka A je otrzymuje. Gdyby o jedno miejsce walczyły dwie osoby z opinią, remis między nimi rozstrzyga III etap.

III etap (kryteria ustawowe) — dla B, C, D, E:

W tym przykładzie wygrywa kandydat D — spełnia 3 kryteria, więc ma najwyższą sumę (kryteria mają jednakową wartość, ale się sumują). Za nim plasują się B i C, którzy mają po 1 kryterium i pozostają w remisie między sobą, a na końcu E, który nie spełnia żadnego. Gdyby o ostatnie miejsce walczyli już tylko B i C z identyczną liczbą kryteriów, ustawa nie rozstrzyga takiego remisu (patrz wyżej) — decyduje wówczas pozaustawowa praktyka komisji.

Progi punktowe z ostatnich naborów, przy których najczęściej dochodzi do remisów, znajdziesz w artykule progi punktowe do liceum.

Co możesz zrobić, by się zabezpieczyć

Remis zdarza się najczęściej przy szkołach z dużym napływem kandydatów i wąskim progiem. Oto konkretne działania, które wzmacniają pozycję:

Przed złożeniem wniosku:

• Sprawdź historyczne progi punktowe — jeśli próg od 2 lat oscyluje wokół 160–162 pkt, ryzyko remisu jest wysokie. Porównaj różne szkoły w naszym rankingu liceów.
• Jeśli dziecko ma opinie z poradni PPP dotyczące problemów zdrowotnych — dopilnuj, by były aktualne i wyraźnie wskazywały ograniczenia w wyborze kierunku kształcenia.

Przy składaniu dokumentów:

• Dostarcz wszystkie dokumenty potwierdzające kryteria ustawowe: Kartę Dużej Rodziny, orzeczenia o niepełnosprawności, dokumenty dotyczące pieczy zastępczej.
• Nie zakładaj, że komisja sama odpyta o kryteria — to kandydat (lub rodzic) inicjuje ich zgłoszenie.

Strategia listy preferencji:

• Aplikuj do 2–3 szkół zamiast stawiać wszystko na jedną (wniosek składa się do maksymalnie trzech szkół, chyba że organ prowadzący dopuści więcej — art. 156 ust. 1). Przy remisie w szkole pierwszego wyboru, wniosek rozpatrywany jest równolegle przez szkoły z niższych pozycji listy.
• Szkoła, w której jesteś 20. kandydatem na 30 miejsc, daje większy bufor niż ta, gdzie jesteś 30. na 30.

Najczęstsze pytania

Co się dzieje, gdy dwóch kandydatów ma dokładnie tę samą liczbę punktów do liceum?

Komisja rekrutacyjna stosuje kolejne etapy postępowania. Najpierw sprawdza, czy któryś z kandydatów posiada opinię publicznej poradni psychologiczno-pedagogicznej o problemach zdrowotnych ograniczających wybór kierunku kształcenia (II etap). Jeśli wyniki nadal są równorzędne, stosuje siedem kryteriów ustawowych z art. 131 ust. 2 Prawa oświatowego (III etap).

Jakie dokumenty potwierdzają kryteria różnicujące w III etapie rekrutacji?

Dołącza się je do wniosku o przyjęcie (art. 150 ust. 2 Prawa oświatowego): przy wielodzietności — oświadczenie o wielodzietności rodziny; przy niepełnosprawności — orzeczenie o niepełnosprawności lub o stopniu niepełnosprawności albo orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego wydane ze względu na niepełnosprawność; przy samotnym wychowywaniu — prawomocny wyrok sądu rodzinnego orzekający rozwód lub separację albo akt zgonu oraz oświadczenie o samotnym wychowywaniu dziecka; przy pieczy zastępczej — dokument poświadczający objęcie nią dziecka.

Czy szkoła może sama ustalić dodatkowe kryteria na wypadek remisu?

Nie — szkoła nie ma swobody w ustalaniu kryteriów różnicujących przy równych punktach. Prawo oświatowe narzuca je wprost w art. 134 ust. 3 (II etap) i art. 134 ust. 4 w zw. z art. 131 ust. 2 (III etap). Własne kryteria organ prowadzący ustala tylko w rekrutacji do przedszkoli (art. 131 ust. 4) i do szkół podstawowych dla kandydatów spoza obwodu (art. 133 ust. 2) — nie do liceów.

Czy punkty z wolontariatu mogą rozstrzygnąć remis?

Nie — wolontariat i aktywność społeczna wliczają się do I etapu (jako szczególne osiągnięcia na świadectwie, art. 134 ust. 2 pkt 4 lit. b), a więc są już uwzględnione w obliczonej sumie punktów. Jeśli suma jest identyczna, wolontariat nie daje dodatkowej przewagi w II ani III etapie.

Co jeśli nie spełniam żadnego kryterium III etapu?

Jeśli po III etapie nadal nie ma rozstrzygnięcia, ustawa nie wskazuje dalszego mechanizmu — kaskada kończy się na III etapie. W praktyce szkoły stosują wówczas rozwiązania bez ustawowej podstawy (kolejność złożenia wniosku, losowanie lub przyjęcie wszystkich remisujących kandydatów). Warto zapytać bezpośrednio komisję rekrutacyjną przed złożeniem dokumentów, którą procedurę przyjmuje.

Kiedy komisja ogłasza wyniki po każdym etapie?

Komisja nie publikuje wyników etapów osobno. Stosuje je po kolei przy ustalaniu kolejności kandydatów i podaje jedną listę kandydatów zakwalifikowanych i niezakwalifikowanych, a po potwierdzeniu woli przyjęcia — listę przyjętych i nieprzyjętych (art. 158 Prawa oświatowego). Terminy rekrutacji 2027/2028 kurator oświaty ogłosi do końca stycznia 2027 r.; w 2026 r. na Mazowszu listę zakwalifikowanych podano 17 lipca, a przyjętych — 22 lipca.

Podsumowanie

Remis w rekrutacji do liceum to sytuacja stresująca, ale przepisy są tu jednoznaczne. Trzy etapy postępowania — I etap punktowy, II etap z opinią zdrowotną, III etap z siedmioma kryteriami ustawowymi — tworzą przejrzysty mechanizm. Kluczowe wnioski dla rodzica:

• Skompletuj dokumenty potwierdzające kryteria ustawowe przed złożeniem wniosku.
• Opinia publicznej poradni PPP o problemach zdrowotnych działa na II etapie — może rozstrzygnąć remis wcześniej niż kryteria socjalne.
• Siedem kryteriów III etapu ma jednakową wartość, ale się sumują — im więcej spełnionych kryteriów, tym wyższa pozycja (a jedno i tak wyprzedza kandydata bez żadnego).
• Strategia listy preferencji (kilka szkół) zmniejsza ryzyko pozostania bez miejsca nawet przy niekorzystnym remisie.

Pełny obraz rekrutacji — od punktów do harmonogramu — znajdziesz w artykule Rekrutacja do liceum — przewodnik krok po kroku.